W piątek Senat poparł nowelizację ustawy umożliwiającej ojcom korzystanie z urlopu macierzyńskiego. Obecnie ojciec może skorzystać z urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego tylko wtedy, gdy sam jest ubezpieczony i gdy matka jest uprawniona do urlopu i wykorzysta pierwsze 14 tygodni zarezerwowanego wyłącznie dla niej urlopu

Jakie zmiany przewidują projekty rządowy i prezydencki?

Zgodnie z nowelą, w przypadku gdy matka umrze, porzuci dziecko lub nie będzie w stanie sprawować nad nim opieki ze względu na niezdolność do samodzielnej egzystencji, prawo do urlopu macierzyńskiego będzie miał ubezpieczony ojciec dziecka lub członek najbliższej rodziny.

Jest to jeden z projektów rządowych, które częściowo mają rozszerzyć prawo ojców do urlopu. Drugi, prezydencki, zakłada, że rodzice będą mieli możliwość dzielenia się okresami pobierania zasiłku macierzyńskiego bez względu na podstawę prawną zatrudnienia. Pracujący ojciec będzie mógł skorzystać z urlopu rodzicielskiego po okresie pobierania zasiłku przez samozatrudnioną matkę (za czas odpowiadający urlopowi macierzyńskiemu).

Wciąż nierozwiązana jest kwestia prawa do urlopu pracującego ojca w przypadku gdy matka dziecka jest bezrobotna. Jeśli kobieta nie pracuje, to nie ma prawa do urlopu macierzyńskiego. Prawo do zasiłku zależy bowiem od opłacania składki chorobowej. Prawo do urlopu dla ojca wynika natomiast z uprawnień matki. W tym przypadku więc, ojciec nie może skorzystać z płatnej przerwy na opiekę nad dzieckiem, choć sam jest zatrudniony i odprowadza składkę chorobową.

Unijne o

Jak wynika z opinii rzecznik generalnej Trybunału Sprawiedliwości UE, Juliane Kokott, wydanej w kwietniu bieżącego roku w sprawie pozbawionego prawa do urlopu macierzyńskiego Greka, z uwagi na to, że jego żona jest bezrobotna: pozbawianie ojców prawa do urlopu rodzicielskiego ze względu na to, że matka dziecka nie pracuje, jest sprzeczne z prawem unijnym. Jest to niezgodne z wprowadzaniem w życie zasady równości szans oraz równego traktowania kobiet i mężczyzn w kwestii zatrudnienia.

Jeżeli stanowisko rzecznik generalnej podzieli TSUE będzie ono mogło stanowić podstawę do zmiany przepisów w Polsce, aby dostosować je do ustawodawstwa unijnego. Orzeczenia wydawane przez TSUE stają się bowiem istotnym elementem prawa europejskiego, a w konsekwencji wszystkich państw członkowskich Wprowadzenie takiego prawa w Polsce byłoby elementem polityki prorodzinnej mającej na celu zwiększenie liczby urodzeń. Budzi ono jednak wątpliwości, ponieważ urlop pozwala zapewnić opiekę nad dzieckiem, a może to przecież zrobić niepracująca matka. Urlop dla ojca to jednak i tak bardziej racjonalne rozwiązanie niż rządowy pomysł, aby z tytułu urodzenia dziecka specjalne świadczenie otrzymywały bezrobotne lub studiujące matki.

Za nowelą ustawy - bez poprawek - opowiedziało się 78 senatorów, nikt nie był przeciw, jedna osoba wstrzymała się od głosu. Nowelizacja ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa dotyczy również m.in. e-zwolnień lekarskich oraz świadczeń dla przedsiębiorców.

Źródła: PAP, Dziennik Gazeta Prawna  #dzieci