28 października 2015 roku Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok, mocą którego uznał, że przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, określające wysokość kwoty wolnej od podatku na poziomie 3089 zł są niezgodne z Konstytucją. Jednocześnie Trybunał wskazał, że obecne przepisy obowiązywać będą do 30 listopada 2016 roku, kiedy to ostatecznie stracą moc obowiązującą.

O zbadanie zgodności z Konstytucją kwestionowanych przepisów zwrócił się do Trybunału Rzecznik Praw Obywatelskich. Kwota wolna od podatku od lat jest przedmiotem wielu sporów i dyskusji. Nie chodziło w nich jednak o sam sens jej istnienia, a raczej o jej wysokość.

Reklamy
Reklamy

Powszechnie znany jest fakt, iż kwota wolna od podatku dochodowego w Polsce jest jedną z najniższych, a ma ona realny wpływ na wysokość zaliczek na podatek dochodowy, płacony w Polsce przez osoby fizyczne.

Co dalej z kwotą wolną od podatku?

W swym wyroku Trybunał Konstytucyjny wskazał, iż przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są niezgodne z Konstytucją w zakresie, w jakim nie przewidują mechanizmu korygowania kwoty wolnej od podatku, gwarantującego co najmniej minimum egzystencji. Już Rzecznik Praw Obywatelskich wskazywał, że kwestionowane przepisy naruszają konstytucyjną zasadę, że Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Z zasady tej wywiedziono, że nie jest sprawiedliwe społecznie ustalanie kwoty wolnej od podatku w jednej wysokości, niezależnie od poziomu dochodów obywatela.

Reklamy

Rzecznik Praw Obywatelskich w swym wniosku o zbadanie zgodności przepisów ustawy z Konstytucją podniósł, iż ustalenie kwoty wolnej od podatku na poziomie 3089 zł rocznie skutkuje tym, że opodatkowaniu podlegają te dochody, które nie wystarczą nawet na zapewnienie minimum egzystencji. Próg egzystencji określono bowiem na poziomie 6504 zł rocznie, a więc na poziomie ponad dwukrotnie wyższym niż obowiązująca kwota wolna od podatku.

Ostatnia waloryzacja kwoty wolnej od podatku miała miejsce w 2006 roku. Od tego czasu utrzymuje się ona na sztywnym poziomie 3089 zł rocznie. Ceny poszły w górę, sytuacja gospodarcza i społeczna w kraju zmieniła się, ustalona kwota wolna coraz mniej przystaje do dzisiejszych realiów. A ma ona niebagatelne znaczenie. To dzięki niej w kieszeni każdego pracownika ( czy osoby osiągającej dochody) zostaje miesięcznie w kieszeni kilkadziesiąt złotych. Aby to zobrazować, wystarczy rzucić okiem, jak kwota wolna od podatku wpływa na zaliczkę podatku dochodowego, naliczaną z pensji pracownika:

  • kwota wolna: 3089 zł
  • podatek: 18 % z 3089 zł = 556,02 zł
  • miesięczna ulga podatkowa dla pracownika: 1/12 z 556,02 zł = 46,33 zł - tyle zostaje w kieszeni dzięki uldze podatkowej.

Łatwo sobie zatem wyobrazić, że podniesienie kwoty wolnej od podatku spowoduje jeszcze większe oszczędności osoby, która ten podatek musi zapłacić.

Reklamy

Co na to Ministerstwo Finansów?

Zdaniem Ministerstwa Finansów, które było stroną w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym, system podatkowy w Polsce nie powinien służyć walce z ubóstwem i nierównościami społecznymi. Zwiększenie kwoty wolnej od podatku spowoduje uszczuplenie wpływów do budżetu państwa z tytułu podatku PIT. Można się z tym zgodzić, ale warto również mieć na względzie, iż w ocenie niektórych ekspertów podatek PIT jest po prostu zbędny - zbyt dużo kosztuje biurokratyczny aparat ściągania tego podatku, a nadmiernie obciąża on dochody obywateli, którzy zaoszczędzone pieniądze z pewnością wydaliby lepiej niż biurokraci. Tym bardziej, że z tych wydanych przez obywateli pieniędzy i tak znaczna część trafia do budżetu państwa w postaci podatku VAT.

Jak będzie, zobaczymy, póki co jeszcze ponad rok kwota wolna od podatku zostanie na ustalonym poziomie, ze wszystkimi tego konsekwencjami.

Źródło: bankier.pl, forsal.pl

 Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie i wykorzystywanie treści bez zgody Blasting Sagl zabronione #finanse publiczne #system finansowy #podatki